De Richtlijn EU 2023/2673 die dit in het leven roept moet door de Lidstaten vandaag, 19 juni 2026 worden omgezet.

Het doel van de Richtlijn is duidelijk om de administratieve rompslomp via het klassieke herroepingsformulier te vermijden en het dus eenvoudiger te maken voor de consument om een online aankoop binnen de wettelijke termijn en zonder motivering te herroepen.

Volgens artikel VI.47 Wetboek Economisch Recht wordt de consument bij online aankopen (en andere verkopen op afstand via applicaties, telefoon of e-mail) steeds de mogelijkheid aangeboden om zich te bedenken en dit binnen de veertien dagen na de dag waarop een dienst wordt aangekocht of na ontvangst van de aangekochte goederen. De herroeping vindt zijn oorsprong in de veronderstelling dat de consument minder goed geïnformeerd geacht wordt bij de aankoop op afstand, in tegenstelling tot een aankoop met fysieke aanwezigheid in de winkel. Het herroepingsrecht kan niet worden ingeroepen (vb.) voor gepersonaliseerde producten, bederfbare goederen of diensten die al werden uitgevoerd.

De wet voorziet in een standaard herroepingsformulier dat door de onderneming op een duidelijke wijze digitaal moet worden aangeboden en vervolgens worden ingevuld en teruggestuurd door de consument. Deze werkwijze wordt vaak als te omslachtig gezien, waardoor de Europese wetgever heeft ingegrepen door minstens een digitale en eenvoudige herroepingsfunctie in het leven te roepen. Als er met één klik kan worden besteld, moet er ook met één klik kunnen worden geannuleerd.

Alhoewel er geen specifieke technische oplossing wordt opgelegd, zal in de praktijk een digitale knop moeten toegevoegd worden, bijvoorbeeld bij de digitale aankoopbevestiging, die het de consument gedurende de herroepingstermijn van veertien dagen mogelijk maakt de aankoop onmiddellijk en eenvoudig te herroepen. (De Richtlijn schrijft voor dat er toch een tweede klik noodzakelijk blijft, namelijk de expliciete bevestiging door de consument waarbij de herroeping wordt bevestigd.) Het ‘oude’ herroepingsformulier blijft in principe bestaan.

We schrijven “in principe”, aangezien ondertussen duidelijk is dat de Belgische wetgever er, samen met elf andere lidstaten, niet in geslaagd is om deze Europese verplichting tijdig om te zetten. Pas op 19 mei 2026 werd in de Kamer een wetsontwerp ingediend en hierover wordt op dit moment nog gediscussieerd in de parlementaire commissies.

Hoewel vele ondernemingen deze optie in praktijk al aanbieden, heeft dit voorlopig als gevolg dat deze verplichting in België voor consumenten nog niet kan worden afgedwongen.

Zeker als u als onderneming ook in andere EU-lidstaten levert is het aangewezen proactief een digitale ‘herroepingsknop’ te voorzien.

The post RETAIL – De verplichte digitale vereenvoudiging van het (online) herroepingsrecht first appeared on Racine.

Door deze beslissing komt de Belgische ‘soldenwet’ (boek VI Wetboek Economisch Recht) onder druk te staan.

Drie administratieve boetes uitgeschreven door de FOD ECONOMIE, werden door de modeketens aangevochten bij de Raad van State. De Raad van State mag deze beslissing tot het opleggen van een administratieve boete toetsen aan de ‘hogere norm’.

De administratieve boete is gebaseerd op een overtreding van artikel VI.25, §1 WER, maar de Raad van State toetst de boete rechtstreeks aan de Europese Richtlijn Oneerlijke Handelspraktijken van 2005 die door het Wetboek Economisch Recht wordt omgezet. Hierdoor omzeilt de Raad van State echter de Belgische wet, die de Raad van State immers niet kan toetsen. Finaal is immers niet de administratieve sanctie in strijd met de Richtlijn maar slechts met artikel VI.25 Wetboek Economisch Recht zelf.

De Belgische ‘soldenwet’, staat al geruime tijd ter discussie.

De soldenperiode is een typisch traditioneel Belgisch fenomeen dat een strengere regeling oplegt inzake bepaalde prijsverminderingen dan voorzien in de Richtlijn Oneerlijke Handelspraktijken, die nochtans een volledige harmonisatie vooropstelt. Het is voor ondernemingen namelijk verboden om de woorden ‘opruimingen’, ‘solden’, ‘soldes’ of ‘Schlussverkauf’ te afficheren, buiten de gekende soldenperiodes (1-31 juli en 1-31 januari).

Op een steeds internationaler geworden (online/offline) retailmarkt is het voor ondernemingen verleidelijk geworden om bij de aanduiding van een prijsvermindering (ook buiten de soldenperiodes om) het woord ‘SALES’ te gaan gebruiken. Eerdere Belgische rechtspraak heeft dit al expliciet uitgesloten omdat ‘SALES’ de letterlijke vertaling is van de termen ‘solden’, ‘soldes’ of ‘Schlussverkauf’, die door artikel  VI.25, §1 WER dus zijn voorbehouden voor de specifiek soldenperiodes.

In 2012 werd al geoordeeld door het Hof van Cassatie dat de toenmalige (gelijkaardige) soldenregeling, de ‘consumentenbelangen’ verdedigt en dus onder het toepassingsgebied van de Richtlijn Oneerlijke Handelspraktijken valt (na een analyse in die zin door het Europese Hof van Justitie). Nu de geboden ‘consumentenbescherming’ verder gaat dan de volledige harmonisatie uit de Richtlijn, was de wet dus in strijd met de Richtlijn en moest dus ter zijde worden geschoven.

De Belgische wetgever heeft daar toen eenvoudig een mouw aan gepast door eenvoudig te stellen in artikel VI.25 WER dat de solden en sperperiode er niet zijn om de consumenten te beschermen, maar om de eerlijke handelspraktijken tussen ondernemingen te verzekeren en zo de regeling rond de solden uit de toepassingssfeer van de Richtlijn Oneerlijke Handelspraktijken te trekken.

De Raad van State lijkt deze redenering van de wetgever nu naast zicht neer te leggen door de administratieve sanctie toch rechtstreeks te toetsen aan de Richtlijn en dus toch als een ‘bescherming van de consument’ te zien, eerder dan als een bescherming van (kleinere) retailers ten opzichte van concurrenten.

Of de vernietiging van de administratieve boetes in deze specifieke gevallen onmiddellijk zal leiden tot een aanpassing van de wet is zeer de vraag, maar het is niet uitgesloten dat de Economische Inspectie de toepassing van artikel VI.25, §1 WER in de toekomst niet of minder strikt zal toepassen. Het eventuele gevolg hiervan is dat ondernemingen dus het hele jaar door  prijsverminderingen kunnen aanduiden als ‘solden’ of ‘sales’, waardoor de traditioneel herkenbare en afgelijnde soldenperiodes (en de voorafgaande verplichte ‘sperperiodes’) zullen vervagen.

Belangrijk voor zowel ondernemingen als consumenten: zorg dat prijzen en eventuele kortingen nog steeds correct gebeuren (kortingen mogen enkele gegeven worden ten opzichte van de laagst aangeboden prijs gedurende de 30 dagen voordien), zodat de consument niet misleid wordt.

The post Neemt België eindelijk afscheid van de solden en sperperiodes? first appeared on Racine.

Door deze beslissing komt de Belgische ‘soldenwet’ (boek VI Wetboek Economisch Recht) onder druk te staan.

Drie administratieve boetes uitgeschreven door de FOD ECONOMIE, werden door de modeketens aangevochten bij de Raad van State. De Raad van State mag deze beslissing tot het opleggen van een administratieve boete toetsen aan de ‘hogere norm’.

De administratieve boete is gebaseerd op een overtreding van artikel VI.25, §1 WER, maar de Raad van State toetst de boete rechtstreeks aan de Europese Richtlijn Oneerlijke Handelspraktijken van 2005 die door het Wetboek Economisch Recht wordt omgezet. Hierdoor omzeilt de Raad van State echter de Belgische wet, die de Raad van State immers niet kan toetsen. Finaal is immers niet de administratieve sanctie in strijd met de Richtlijn maar slechts met artikel VI.25 Wetboek Economisch Recht zelf.

De Belgische ‘soldenwet’, staat al geruime tijd ter discussie.

De soldenperiode is een typisch traditioneel Belgisch fenomeen dat een strengere regeling oplegt inzake bepaalde prijsverminderingen dan voorzien in de Richtlijn Oneerlijke Handelspraktijken, die nochtans een volledige harmonisatie vooropstelt. Het is voor ondernemingen namelijk verboden om de woorden ‘opruimingen’, ‘solden’, ‘soldes’ of ‘Schlussverkauf’ te afficheren, buiten de gekende soldenperiodes (1-31 juli en 1-31 januari).

Op een steeds internationaler geworden (online/offline) retailmarkt is het voor ondernemingen verleidelijk geworden om bij de aanduiding van een prijsvermindering (ook buiten de soldenperiodes om) het woord ‘SALES’ te gaan gebruiken. Eerdere Belgische rechtspraak heeft dit al expliciet uitgesloten omdat ‘SALES’ de letterlijke vertaling is van de termen ‘solden’, ‘soldes’ of ‘Schlussverkauf’, die door artikel  VI.25, §1 WER dus zijn voorbehouden voor de specifiek soldenperiodes.

In 2012 werd al geoordeeld door het Hof van Cassatie dat de toenmalige (gelijkaardige) soldenregeling, de ‘consumentenbelangen’ verdedigt en dus onder het toepassingsgebied van de Richtlijn Oneerlijke Handelspraktijken valt (na een analyse in die zin door het Europese Hof van Justitie). Nu de geboden ‘consumentenbescherming’ verder gaat dan de volledige harmonisatie uit de Richtlijn, was de wet dus in strijd met de Richtlijn en moest dus ter zijde worden geschoven.

De Belgische wetgever heeft daar toen eenvoudig een mouw aan gepast door eenvoudig te stellen in artikel VI.25 WER dat de solden en sperperiode er niet zijn om de consumenten te beschermen, maar om de eerlijke handelspraktijken tussen ondernemingen te verzekeren en zo de regeling rond de solden uit de toepassingssfeer van de Richtlijn Oneerlijke Handelspraktijken te trekken.

De Raad van State lijkt deze redenering van de wetgever nu naast zicht neer te leggen door de administratieve sanctie toch rechtstreeks te toetsen aan de Richtlijn en dus toch als een ‘bescherming van de consument’ te zien, eerder dan als een bescherming van (kleinere) retailers ten opzichte van concurrenten.

Of de vernietiging van de administratieve boetes in deze specifieke gevallen onmiddellijk zal leiden tot een aanpassing van de wet is zeer de vraag, maar het is niet uitgesloten dat de Economische Inspectie de toepassing van artikel VI.25, §1 WER in de toekomst niet of minder strikt zal toepassen. Het eventuele gevolg hiervan is dat ondernemingen dus het hele jaar door  prijsverminderingen kunnen aanduiden als ‘solden’ of ‘sales’, waardoor de traditioneel herkenbare en afgelijnde soldenperiodes (en de voorafgaande verplichte ‘sperperiodes’) zullen vervagen.

Belangrijk voor zowel ondernemingen als consumenten: zorg dat prijzen en eventuele kortingen nog steeds correct gebeuren (kortingen mogen enkele gegeven worden ten opzichte van de laagst aangeboden prijs gedurende de 30 dagen voordien), zodat de consument niet misleid wordt.

The post Neemt België eindelijk afscheid van de solden en sperperiodes? first appeared on Racine.

Cassatiearrest van 12 december 2025: ontbindende koppeling franchise handelshuur onder druk in Wallonië

Context & Analyse:
De Waalse wijzigingen aan art. 1, §§2–3 van de handelshuurwet zijn van openbare orde. Het Hof verduidelijkt dat een ontbindende clausule die er voor zorgt dat het einde van de franchise automatisch ook het einde betekent van de (onder)handelshuur tussen dezelfde partijen niet mag raken aan:

• Het recht op hernieuwing (art. 13) van de onderhuur voor de (ex) franchisenemer;
• Uitwinningsvergoeding (gelijk aan drie jaar huur) die de (ex)franchisenemer kan vorderen bij niet-gefundeerde weigering (art. 16, IV) van de hernieuwing van de handelshuur door de franchisegever. Het einde van de franchiseovereenkomst is dus geen reden om de hernieuwing van de (onder)huur te weigeren.

Vragen en kritische noot
In huidig geval was het bijkomend zo dat de franchiseovereenkomst een aankoop optie bevatte voor de franchisegever op de handelszaak die zou worden gelicht bij afloop van de franchiseovereenkomst. De vraag is dan ook wat de impact van dit arrest is op deze aankoopoptie. De huurhernieuwing moet gevraagd worden 18 tot 15 maand voor het aflopen van de huurovereenkomst (en dus in dit geval wellicht ook voor het aflopen van de franchiseovereenkomst met een gelijke duur). Houdt dit arrest dan ook in dat eens de franchiseovereenkomst ook is afgelopen, de optie lichting niet tot gevolg heeft dat de (ex)franchisenemer sowieso geen huurovereenkomst meer heeft nu deze mee verkocht is samen met zijn handelszaak? Wellicht niet, zodat de concrete impact van deze procedure in de praktijk wellicht in dit geval beperkt is. De franchisenemer verliest zijn rechten als huurder, maar krijgt hiervoor een vergoeding via de aankoopprijs voor zijn handelszaak bij het lichten van de aankoopoptie.

Impact voor de praktijk:

• Contractaudit: Controleer clausules die huur en franchise koppelen en bekijk of de locatie dermate van belang is voor u als franchisegever.
• Herziening van clausules: Voorzie afzonderlijke beëindigingsmechanismen in elk contract of andere manieren om de duur van de (onder)huur aan die van de franchiseovereenkomst te koppelen of om als franchisegever rechten te verwerven op de locatie van het franchisepunt (zoals bijvoorbeeld door een aankoopoptie op de handelszaak?).
• Regionale differentiatie: Pas contracten aan per regio, aangezien de strikte regels enkel in Wallonië gelden.

Conclusie:
Dit arrest is een wake-upcall voor alle spelers in retail en franchise. Contacteer ons team voor een grondige analyse van uw contracten.

The post Franchising en handelshuur: you can’t have one without the other? first appeared on Racine.

Vanaf wanneer en voor wie?

België kiest voor een gefaseerde invoering:

• Vanaf 2025: bedrijven die al onder de NFRD vielen.
• Vanaf 2026: grote ondernemingen die voldoen aan twee van de drie volgende criteria: 25 euro miljoen balanstotaal, 50 euro miljoen omzet, 250 werknemers.
• Vanaf 2027: beursgenoteerde KMO’s, met optioneel uitstel tot boekjaahttp://NFRDr 2028.
• Vanaf 2029: ondernemingen buiten de EU met een netto-omzet van minstens 150 euro miljoen en minstens één grote dochteronderneming of minstens een kantoor met een omzet van 40 euro miljoen.

Verificatie en safe harbour:

De rapportering moet geverifieerd worden door een erken bedrijfsrevisor (mogelijks later ook door andere consultants).

Daarnaast blijft de safe harbour clausule van toepassing zodat geen gevoelige informatie moet gedeeld worden.

De Belgische wetgever heeft echter enkele beschermingsmaatregelen ingebouwd om KMO’s te ondersteunen. Zo kunnen KMO’s bijvoorbeeld niet verplicht worden om duurzaamheidsinformatie aan te leveren die verder gaat dan de topics binnen de ‘Voluntary Standard for SMEs (VSME)’ . Bovendien mogen KMO’s niet gedwongen worden om  hun aangeleverde data te laten verifiëren.

Er wordt niet voorzien in specifieke sancties, wat betekent dat inbreuken gestraft zullen worden zoals inbreuken op het verplicht opstellen en publiceren van jaarrekeningen.

Haalbaarheid en vertrouwelijkheid?

Het wordt dus een moeilijke afweging tussen de rapporteringsverplichtingen enerzijds en de bescherming van gevoelige informatie en de administratieve haalbaarheid anderzijds.

The post België implementeert CSRD: KMO’s voelen ook de gevolgen first appeared on Racine.

Juridische Kaders en Verplichtingen

Volgens de Belgische wetgeving moeten influencers die op duurzame wijze een economisch doel nastreven, geregistreerd zijn als onderneming bij de Kruispuntbank van Ondernemingen (KBO). Dit betekent dat als een influencer regelmatig betaald wordt (in de meest ruime zin te interpreteren) voor promoties, zij als een bedrijf moeten worden beschouwd. Betaling omvat elke wederprestatie die de influencer zou krijgen van de betrokken retailer (ook gratis producten, aanwezigheid op events etc, worden gezien als een ‘vergoeding’).

Contractuele Verplichtingen

Het is daarom aan te raden de afspraken tussen de franchisegever/retailer en de influencer duidelijk te maken voordat de samenwerking begint. Deze overeenkomst moet alle vormen van directe en indirecte vergoedingen duidelijk definiëren en de aard van de samenwerking duidelijk omlijnen, om onder meer te voorkomen dat de influencer als werknemer wordt beschouwd.

Verplichtingen van de Influencer en retailers

Influencers, maar ook de retailers die op hen beroep doen, moeten zich houden aan het Belgische Wetboek Economisch Recht, wat betekent dat zij eerlijke handelspraktijken moeten respecteren en alle commerciële communicatie duidelijk moeten identificeren als reclame. Dit omvat het vermelden van “in samenwerking met [merk]” en het duidelijk markeren van berichten als “publiciteit”.

De Vlaamse Regulator Media heeft het Content Creator Protocol opgesteld (https://www.vlaamseregulatormedia.be/nl/content-creator-protocol) waarin richtlijnen en adviezen worden gegeven voor het gebruik van influencers. Dit protocol benadrukt het belang van transparantie en eerlijkheid in commerciële communicatie. Influencers moeten duidelijk aangeven wanneer een bericht gesponsord is en welke relatie zij hebben met het merk dat zij promoten. Er wordt aangeraden het merk te ‘taggen’ (@merk) en de boodschap te labelen met de term ‘advertentie’ of ‘publiciteit’. Het protocol bevat ook duidelijke regels voor boodschappen gericht op minderjarigen. Meer informatie over dit protocol is te vinden op de website van de Vlaamse Regulator Media

Contractueel kunnen retailers uiteraard de verantwoordelijkheid en aansprakelijkheid voor het niet respecteren van wettelijke regels bij de influencer’s campagne bij de influencer leggen. Retailers moeten toch best zelf toezien op het respecteren van de regels uit het Wetboek Economisch recht en dit mee opvolgen met de influencer omdat de negatieve impact van onwettige inluencer campagnes uiteraard nefast zal zijn voor het imago van de retailer.

Praktische Tips voor Franchisegevers en Retailers

1. Selecteer de juiste influencer: Kies influencers die passen bij het imago en de waarden van je merk.
2. Duidelijke afspraken: Zorg voor duidelijke afspraken over de inhoud en frequentie van de posts en denk ook aan wie de auteursrechten en eventuele andere intellectuele eigendomsrechten op de betrokken posts verwerft, om te vermijden dat bij hergebruik of aanpassing (ook publicatie op andere media) je al retailer opnieuw al te afhankelijk wordt van de influencer.
3. Transparantie: Zorg ervoor dat alle promotionele berichten duidelijk als zodanig worden gemarkeerd om misleiding bij de bestemmelingen te voorkomen.
4. Controleer naleving: Houd toezicht op de activiteiten en posts van de influencer om ervoor te zorgen dat zij zich aan de afspraken houden en de wetgeving respecteren.

Conclusie

Het gebruik van influencers kan een effectieve manier zijn om je merk te promoten, maar het is belangrijk om de juiste juridische stappen te volgen en duidelijke afspraken te maken. Door transparantie en naleving van de wetgeving te waarborgen, kunnen franchisegevers en retailers profiteren van de voordelen van influencer marketing zonder juridische risico’s.

The post Gebruik van Influencers door Franchisegevers en Retailers first appeared on Racine.

Belangrijkste bevindingen:

• Toestemming: De toestemming van consumenten moet vrij, geïnformeerd en specifiek zijn. Freedelity voldeed hier niet aan, aangezien sommige retailers consumenten onder druk zetten om toestemming te geven door commerciële voordelen te koppelen aan de acceptatie van algemene voorwaarden. De toestemming is dan onvoldoende ‘vrij’ gegeven.
• Minimale gegevensverwerking: Alleen de noodzakelijke gegevens in functie van de rechtsgrond voor de verwerking (hier veelal het ‘legitiem belang’ van een retailer om klanten te informeren over de uitvoering van de overeenkomst en over gelijkaardige producten en diensten) mogen worden verzameld en verwerkt. Freedelity verzamelde echter meer gegevens dan nodig was voor de beoogde doeleinden
• Opslagbeperking: Gegevens mogen niet langer worden bewaard dan noodzakelijk. Freedelity hield gegevens langer vast dan toegestaan. Er was geen voldoende analyse van hoe lang gegevens bijvoorbeeld nodig zijn in functie van aankoopbeslissingen van klanten.

Takeaways voor retailers:

• Zorg ervoor dat de toestemming van consumenten altijd vrij, geïnformeerd en specifiek is.
• Verzamel en verwerk alleen de gegevens die strikt noodzakelijk zijn voor het beoogde doel.
• Beperk de bewaartermijn van gegevens tot wat wettelijk is toegestaan en noodzakelijk is voor het doel.

Globaal genomen komt het er dus op aan om de Freedelity en andere tools aan te passen aan de specifieke situatie van uw verkooppunt.

The post Nieuwsbericht: GBA beveelt Freedelity te voldoen aan de AVG first appeared on Racine.

1. Het ontwerp van de overeenkomst
2. Informatie over een lijst van contractuele bepalingen zoals uiteengezet in artikel X.28 §1 1° WER).
3. Informatie over het franchisenetwerk, de franchisegever  en andere elementen die de franchisenemer moeten toelaten de opportuniteit van het afsluiten van de overeenkomst te beoordelen, zoals opgelijst in artikel X.28 § 1 2°WER

Zoals al eerder gemeld heeft de Wet van 9 februari 2024 Programmawet art 29het tweede luik gewijzigd, door niet langer een algemene categorie te vermelden van de ‘verbintenissen’ en de ‘gevolgen van het niet behalen van de verbintenissen’, maar meer concreet op te lijsten welke belangrijke verbintenissen ten lasten van de kandidaat franchisenemer moeten worden vermeld.

De bedoeling van de wetgever is om tot precontractuele informatie documenten te komen die als echte red flag documenten kunnen fungeren, eerder dan dat ze een copy-paste zijn van de franchiseovereenkomsten.

De nieuwe lijst van wat onder het tweede luik van het precontractueel informatie document dient te worden vermeld, trad in werking op 1 september 2024.

Nieuw in het lijstje zijn vooral de informatie doe moet gegeven worden over:

• de kosten voor marketing, informatica, transport, opleidingen die door de franchisenemer moeten worden betaald (ook aan derde, erkende leveranciers).
• verplichtingen rond het volgen van maximum herverkoopprijzen en het behalen van minimum omzetten of minimum afnames;
• beperkingen opgelegd bij het gebruik van intellectuele eigendomsrechten van de franchisegever, ook online en in marketing;
• beperkingen inzake het gebruik en behoud van klantendata;
• beperkingen inzake online verkoop en marketing;
• de link tussen de franchiseovereenkomst en de huur of de rechten op de fysiek locatie van het franchisepunt;
• clausules over de taal van de overeenkomst en de samenwerking alsook keuzes van de bevoegde rechter en het toepasselijk recht (waarbij de vraag kan gesteld worden wat het nut hiervan is nu de Belgische wet precontractuele informatie enkel van toepassing is wanneer het Belgisch recht de (toekomstige) overeenkomst beheerst (EEX en Rome II verordening).

De Wet Precontractuele Informatie voorzag altijd al in artikel X.29 § 2 in de mogelijkheid voor de Koning om bij KB verduidelijkingen aan te brengen in de vorm of de lijst van gegevens uit het document aan te vullen of te verduidelijken.

Minister Clarinval van Middenstand en KMO’s doet dit nu in het Koninklijk Besluit van 19 augustus 2024, KB Clarinval  gepubliceerd in het Staatsblad van 11 september 2024.

Hij verduidelijkt vooral het derde luik van het Precontractueel Informatiedocument (de gegevens voor de beoordeling van de samenwerking).

Het KB wil dat de franchisegever kandidaten expliciet ook inlicht over:

• Zijn uitbreidingsplannen in ‘het handelsgebied’ van de kandidaat. Wat dit “handelsgebied” voorstelt, is niet duidelijk. Volgens het verslag aan de koning, zou dat een gangbaar begrip zijn in ‘de sector’. Dit klopt inderdaad voor bijvoorbeeld de ‘supermarkt’ sector. Maar dat is veel minder het geval in andere sectoren. Er wordt uiteraard gedoeld op exclusieve of voorbehouden gebieden, maar als dit contractueel niet wordt voorzien gaat het wellicht om een radius rond het geplande verkooppunt van de kandidaat waar deze zijn natuurlijke afzet markt zal hebben. Erg duidelijk is dit uiteraard niet, zodat dit voor discussies zal zorgen.
• Er moet ook uitleg gegeven worden over ‘uitbreidingsplannen’ van concurrenten waar de franchisenemer weet van zou hebben. Dit is eigenlijk al min of meer het geval nu er immers uitleg moet gegeven worden over het marktaandeel en de verwachte evolutie daarin, maar wordt nu explicieter benoemd. Op suggestie van de arbitragecommissie is dit echter beperkt tot “aanvragen voor een exploitatie of vestigingsvergunning ingediend bij de autoriteiten”. Opnieuw dus enkel van toepassing op bijvoorbeeld de supermarktsector waar zo’n vergunningen aan de orde zijn. Dit strookt dus niet echt met het zeer uitgebreide toepassingsgebied van de wet precontractuele informatie op bijvoorbeeld handelsagent, maar ook winkelconcepten waarvoor helemaal geen vergunning aan de orde is.
• Over de ‘geregelde investeringen’ die gebruikelijk worden gedaan in de sector. Anders dan wat gevraagd wordt over de contractueel voorzien investeringen, gaat het hier dan wellicht over investeringen op eigen initiatief van een franchisenemer, maar die ‘gebruikelijk’ zijn in de sector. De bepaling blinkt opnieuw uit in vaagheid.
• Echt nieuw is de toevoeging van de verplichting om ‘een geraamde exploitatierekening over een periode van minimum drie jaar’ toe te voegen, volgens het model als bijlage bij het KB. Waar tot vandaag de onafhankelijkheid van de franchisenemer altijd voorop stond en de franchisegever dus enkel informatie moest aanreiken aan de kandidaat zodat deze zijn eigen business plan kon opmaken, moet de franchisegever dit vanaf 1 maart 2025 schijnbaar in plaats van de franchisenemer doen. Dit zal leiden tot enorme discussies, onder meer over de verantwoordelijkheid van de franchisegever voor het ook behalen van de prognoses uit dit businessplan. Voorzichtigheid is dus geboden bij het opstellen van zo’n exploitatierekeningen. Het KB verplicht  uitdrukkelijk enkel om een ‘geraamde’ exploitatierekening te bezorgen, ‘zodat de kandidaat zijn eigen exploitatierekeningen kan opstellen’. De vraag is echter of veel kandidaten een afwijkende exploitatierekening zullen opstellen, in plaats van deze van de franchisegever over te nemen.

Daarnaast verduidelijkt het KB ook wat in artikel X.28 § 1 1° (het tweede luik van het Precontractueel Informatie Document) bedoeld wordt met informatie over de ‘exclusiviteit’ die de Franchisegever zich voorbehoudt. De franchisegever moet informatie geven over zij mogelijkheid om in verkooppunten in het ‘handelsgebied’ (daar hebben we deze term weer) gelijkaardige goederen of diensten onder hetzelfde uithangbord of handelsnaam’ te verkopen. De vraag zal zijn hoe uitgebreid men ‘dezelfde handelsnaam’ mag interpreteren. Zal dit een halt toeroepen aan verschillende types winkels (bijvoorbeeld de stadssupermarkt, klassieke supermarkt en hypermarkt elk met hun eigen variatie op de handelsnaam van de keten) van eenzelfde franchisegever in eenzelfde ‘handelsgebied’ of zal dit niet gezien worden als ‘dezelfde handelsnaam’?

Het informatie document wordt dus steeds specifieker, maar daardoor ook steeds minder aangepast aan het vaak ruime toepassingsgebied, ook ver buiten de grenzen van de franchise-sector. De gevraagde informatie, vooral met betrekking tot de geraamde exploitatie rekeningen, zal de focus nog meer leggen op het door de franchisegever moeten garanderen van een bepaalde rentabiliteit.

Het KB geldt voor elke commerciële samenwerkingsovereenkomst gesloten na 1 maart 2025 (en dus voor alle Precontractuele Informatie Documenten overgemaakt één maand voor het afsluiten van deze overeenkomsten).

–

The post Het Precontractueel Informatie Document, bijkomende verplichtingen first appeared on Racine.

In het snel veranderende juridische landschap van handelspraktijken en consumentenbescherming staan Dr. Stijn Claeys en Mr. Arne Baert klaar om hun inzichten te delen over de meest recente ontwikkelingen. Deze experts zullen een webinar verzorgen op vrijdag 30 augustus 2024, met focus op de implicaties van nieuwe wetgevingen en regelgevingen die van belang zijn voor professionals in het veld.

Gedurende deze sessie zullen ze een reeks essentiële onderwerpen behandelen, waaronder de belangrijkste wijzigingen door de nieuwe wetgeving op distributie, franchise, en kleinhandelsactiviteiten, alsook de invloed van de digitaledienstenverordening en de bescherming van online reputatie. Het doel is om praktijkgerichte inzichten en strategieën te bieden die professionals kunnen toepassen in hun dagelijkse werkzaamheden.

Deze interactieve webinar is bedoeld als een platform voor het delen van kennis en het bevorderen van dialoog onder juridische professionals. Door in te gaan op actuele casestudies en recente juridische ontwikkelingen, beogen Dr. Claeys en Mr. Baert een dieper begrip te creëren van de complexe materie die tegenwoordig zo kenmerkend is voor het domein van handelsrecht en consumentenbescherming.

The post Webinar handelspraktijken en consumentenbescherming first appeared on Racine.

Beschermingsstatus voor distributeurs in België

De Belgische distributiewetgeving kent twee opvallende beschermingsmechanismen voor distributeurs:

• Boek X, hoofdstuk 3 van het Belgisch Wetboek van Economisch Recht (hierna ‘WER’) behandelt de beëindiging van exclusieve distributieovereenkomsten. Dit omvat een lange opzegtermijn en een mogelijks zeer hoge beëindigingsvergoeding voor (i) exclusieve distributeurs, (ii) quasi-exclusieve distributeurs of (iii) distributeurs met ‘belangrijke bijkomende verplichtingen’, zoals het hebben van een fysieke winkel of showroom met de standaard inrichting zoals opgelegd binnen het netwerk van de leverancier of andere marketingverplichtingen, onder een contract van onbepaalde duur of van bepaalde duur vanaf de derde vernieuwing ervan.
• Boek X hoofdstuk 2 WER over de precontractuele informatie bij commerciële samenwerkingsovereenkomsten, geeft elke entiteit die het recht krijgt een ‘commerciële formule’ te gebruiken (zijnde (i) een handelsnaam, (ii) een gemeenschappelijkuithangbord, (iii) knowhow of (iv) commerciële of technische bijstand) het recht om een maand voor het afsluiten van de overeenkomst een precontractueel informatiedocument te ontvangen, op straffe van nietigverklaring van de overeenkomst binnen een termijn van twee jaar vanaf de sluiting van de overeenkomst.

Beide wetten zijn dwingend en kunnen ingeroepen worden door elke distributeur die voornamelijk actief is op het Belgisch grondgebied (art. X.33 WER en X.39 WER). Dit is vaak een verrassing voor buitenlandse franchisegevers in België, en wordt daarom soms wel eens de ‘Belgische Torpedo’ genoemd. Hierdoor kunnen partijen de lange opzegtermijnen (rechtspraak gaat tot 42 maanden) of goodwill- of beëindigingsvergoedingen (rechtspraak gaat tot 2 jaar brutowinst) niet contractueel uitsluiten. Door Belgische rechtbanken exclusieve bevoegdheid te geven om geschillen over de beëindiging van deze contracten te behandelen, streeft de wet ernaar Belgische distributeurs deze bescherming te garanderen en te voorkomen dat buitenlandse rechtbanken het Belgische beschermingsmechanisme terzijde zouden schuiven.

Toepassing op franchising

Hoewel er geen discussie is dat de informatieplichten van toepassing zijn op franchising (de wet is met franchising in gedachten gemaakt), is er meer discussie over de toepassing van Boek X Hoofdstuk 3 (beëindiging van alleenverkoopovereenkomsten) op franchising. In de rechtspraak zijn drie tendensen te zien. De ‘exclusie theorie’ benadrukt de verschillen tussen franchising en exclusieve distributie zoals bedoeld in Boek X hoofdstuk 3 en stelt dat franchising dus niet onder dit mechanisme valt. De ‘absorptietheorie’ stelt dat een franchiseovereenkomst een element van een alleenverkoopoverenkomst zoals bedoeld in Boek X hoofdstuk 3 bevat en daarom altijd onder dit mechanisme valt. Een derde meer genuanceerde benadering suggereert dat een franchiseovereenkomst kan vallen onder Boek X hoofdstuk 3 als de franchisenemer de enige of een van de weinige franchisenemers in een gebied is, of ‘belangrijke aanvullende verplichtingen’ heeft. In een belangrijke beslissing van 30 april 2010 erkende het Belgische Hooggerechtshof impliciet de brede reikwijdte van Boek X hoofdstuk 3, waardoor het ook van toepassing kan zijn op franchiseovereenkomsten.

Hoe werkt dit in een internationale context?

Het Belgische recht is ondergeschikt aan Europese verordeningen. De Rome I- en Rome II-verordeningen staan een vrije keuze van recht toe in internationale distributieovereenkomsten (dus voor distributieovereenkomsten met een internationaal element, dus niet puur ‘Belgisch’).

Een rechtbank kan deze keuze alleen negeren voor ‘bijzonder dwingende overheidsbepalingen’ van nationaal belang. Dwingende overheidsbepalingen zijn bepalingen waarvan een land de naleving als cruciaal beschouwt voor de bescherming van zijn openbare belangen, zoals zijn politieke, sociale of economische organisatie.

De Brussel I-Verordening betreffende rechtsmacht en de erkenning en tenuitvoerlegging van vonnissen in burgerlijke en handelszaken (EEX-Verordening) staat partijen in een internationale context bovendien toe om de rechtbanken van eender welke EU-lidstaat te kiezen.

Nationale rechtbanken versus arbitrage

Op basis van het bovenstaande kunnen de twee beschermingsmechanismen onder het Belgische recht terzijde worden geschoven in ‘internationale distributieovereenkomsten’, zelfs als de distributeur hoofdzakelijk actief is in België, door een ander nationaal recht dan het Belgische recht te kiezen en exclusieve rechtsmacht te verlenen aan niet-Belgische rechtbanken. In theorie zouden buitenlandse rechtbanken dan kunnen besluiten de Belgische beschermingsmechanismen toe te passen als dwingende overheidsbepalingen.

Belgische rechtbanken konden niet weigeren geschillen over beide beschermingsmechanismen naar buitenlandse rechtbanken binnen EU-rechtsgebieden te verwijzen omdat deze mogelijks niet de Belgische beschermingsmechanismen zouden toepassen.

Dit gold echter niet voor ‘buitenlandse arbitrage’, waar Belgische rechtbanken, op basis van de bepalingen X.33 WER en X.39 WER, konden weigeren geschillen naar te verwijzen en dus weigeren een geldige arbitrageclausule in distributieovereenkomsten toe te passen, aangezien de EEX-verordening alleen van toepassing is op nationale rechtbanken en niet op arbitrage.

Er was dus veel onzekerheid of de twee beschermingsmechanismen ‘dwingende overheidsbepalingen’ waren. Het was onduidelijk of een arbitrageclausule in een overeenkomst met een Belgische distributeur of franchisenemer stand zou houden in het licht van het Belgische Boek X WER.

De Unamar-beslissing

In de rechtspraak in verband met Unamar over de Agentuurrichtlijn (omgezet in het Belgische Boek X Hoofdstuk 1 WER) heeft het Europees Hof al enige richtlijnen gegeven over de interpretatie van dwingende overheidsbepalingen. Het is aan de nationale rechtbank om te beslissen of een nationale wet zo cruciaal is dat deze een rechtskeuzeclausule zou moeten vervangen. Op basis van deze richtlijnen hebben Belgische rechtbanken al besloten dat de Belgische Agentuurwet niet ‘cruciaal’ is en dus geen ‘dwingende overheidsbepaling’.

Beslissing van het Hof van Cassatie van 7 april 2023 ‘atoombom’ voor ‘De Belgische Torpedo’

Een geschil tussen een exclusieve distributeur een Oostenrijkse leverancier leidde tot een belangrijke beslissing. De distributeur startte een procedure in België ondanks een arbitrageclausule voor Wenen onder Oostenrijks recht. De Belgische distributeur startte echter procedures in België en betoogde dat de zaak niet naar Oostenrijkse arbitrage kon worden verwezen, omdat er geen garantie was dat de arbiters Boek X hoofdstuk 3 zouden toepassen en de distributeur dus een lange opzegtermijn en beëindigingsvergoeding zouden verlenen.

De rechtbank in eerste aanleg volgde deze redenering, maar de beslissing werd hervormd door het Hof van Beroep. De ontevreden distributeur ging in beroep bij het Hof van Cassatie en beweerde dat het Hof van Beroep ten onrechte het beschermingsmechanisme van Boek X hoofdstuk 3 als ‘niet cruciaal’ had bestempeld.

Het Hof van Cassatie oordeelde dat alle zuiver vermogensrechtelijke geschillen aan arbitrage kunnen worden onderworpen. Het Hof beoordeelde Boek X hoofdstuk 3 en concludeerde dat deze wet alleen ‘private’ belangen beschermt en dus geen ‘dwingende overheidsbepaling’ is volgens de Rome I-verordening.

Dit heeft drie belangrijke gevolgen;

• Alle geschillen met betrekking tot alleenverkoopsovereenkomsten( inclusief franchiseovereenkomsten) die vallen onder de werkingssfeer van Boek X Hoofdstuk 3 kunnen aan arbitrage worden onderworpen.
• Belgische rechtbanken kunnen niet weigeren een rechtskeuzeclausule toe te passen omdat deze geen garanties biedt dat Boek X hoofdstuk 3 zou worden toegepast.
• Buitenlandse rechtbanken hoeven Boek X Hoofdstuk 3 niet als dwingende overheidsbepalingen te beschouwen en moeten alleen het gekozen nationale recht toepassen.

Verwacht wordt dat dezelfde redenering van toepassing is op de Wet Precontractuele Informatie (Boek X.2 WER).

Conclusie

Hoewel de twee beschermingsmechanismen relevant blijven voor puur Belgische distributierelaties, moeten ze niet langer worden beschouwd als een belemmering in internationale distributiecontracten met uitwerking op het Belgisch grondgebied. Internationale franchisegevers kunnen nu gerust zijn dat geen eigenaardige Belgische wetten een impact kunnen hebben op hun standaard franchiseovereenkomst.

Hoewel dit in theorie revolutionair lijkt, zal het in de praktijk slechts een ongemakkelijke onzekerheid wegnemen met betrekking tot de geldigheid van arbitrage- en rechtskeuzeclausules. In de praktijk werden deze echter nooit daadwerkelijk ongeldig verklaard en leidden deze ook nooit tot een toepassing van de Belgische beschermingsmechanismen door buitenlandse rechtbanken.

Franchisegevers moeten echter zorgvuldig beoordelen of de samenwerking niet ‘puur Belgisch’ is en de contractuele rechtskeuze geen loutere ontwijking van dwingend recht is.

The post Belgisch Hof van Cassatie maakt einde aan ‘Belgische Torpedo’: einde van een tijdperk? first appeared on Racine.